Bidden voor een beter Nederland

De Tweede Kamer debatteerde op dinsdag 3 februari over de het eindverslag van informateur Letschert. Lees hieronder de bijdrage van SGP-fractievoorzitter Chris Stoffer.

Aan de slag. Dat wil het nieuwe kabinet. En dat is natuurlijk hard nodig, hoewel ik op deze titel van het regeerakkoord aan het slot nog even terugkom. Om aan de slag te kunnen hebben we echter te maken met een grotere hobbel dan gewoonlijk, want we krijgen een minderheidskabinet. Daar stond de SGP niet bij te applaudisseren. Het brengt namelijk allerlei risico’s met zich mee voor een stabiel landsbestuur. De politiek moet langjarig perspectief kunnen bieden aan burgers en bedrijven. Dat wordt best spannend met weer een wiebelige wagen, zelfs met een politiek ervaren premier op de bok.

De SGP wil de informateur bedanken voor haar werkzaamheden en het eindverslag. Ze typeert zichzelf als relatieve buitenstaander. Ik constateer dat het verse bloed van deze relatieve buitenstaander het politieke lichaam kennelijk goed doet. In ieder geval lag de snelheid in deze formatie beduidend hoger dan we de afgelopen keren gewend waren. Dat geeft de burger weer een beetje moed. Het is ook mooi, en daar verraadt zich haar achtergrond, dat zij onder verwijzing naar wetenschappelijke studies haar beschouwingen geeft over wat nodig is in de samenwerking tussen Kamer en minderheidskabinet. Ik ben benieuwd op welke grond bij haar in de mooie kennismakingen de hoop is gegroeid dat de tegenstelling tussen links en rechts overstegen kan worden in de samenwerking met dit kabinet. Heeft zij in de gesprekken breed iets geproefd van een nieuwe politieke attitude om gezamenlijk belangrijke zaken aan te pakken?

De SGP ziet inhoudelijk positieve aanknopingspunten als het gaat om de grote opgaven waar ons land voor staat. De coalitie zet zich in voor structurele woningbouw, een sterke krijgsmacht en een strenger asielbeleid. De coalitie investeert in veiligheid. Dat is hard nodig, waarbij ik niet alleen denk aan het buitenland, maar zeker ook aan het voortwoekerende antisemitisme in eigen land. Het is verstandig dat de coalitie bij de investeringen wel de overheidsfinanciën op orde wil houden. Als we eerlijk zijn, kan dat ook betekenen dat burgers bijvoorbeeld iets meer moeten bijdragen aan de zorg, mits de zorg betaalbaar en beschikbaar blijft.

De SGP plaatst vier belangrijke kanttekeningen bij de grote uitdagingen:

1. Kwetsbare burgers moeten ontzien worden. Laat het kabinet bij plannen voor de AOW-leeftijd uitdrukkelijk kijken naar alternatieven die bijvoorbeeld meer recht doen aan zware beroepen en het aantal arbeidsjaren. 
2. Het stikstofbeleid mag geen uitrookbeleid voor boeren worden. Ik ben daar nog niet gerust op.
3. De lasten moeten beter verdeeld zijn. Vooral de middeninkomens raken door de vrijheidsbijdrage vrijheid kwijt in de portemonnee.
4. Het onderhoud van onze infrastructuur vraagt echt meer investeringen om te voorkomen dat nog meer wegen en bruggen op slot gaan en sluizen het begeven.

De SGP ziet het als een verantwoordelijkheid om het nieuwe kabinet de kans te geven aan de slag te gaan. Graag spreekt de SGP waardering uit voor de positieve punten in het regeerakkoord, die ons hoopvol stemmen. Het regeerakkoord noemt bijvoorbeeld terecht de vrijheid van onderwijs een fundament in onze Grondwet. Tegelijk had de SGP de nodige reserves, die door het regeerakkoord alleen maar zijn bevestigd. Daarom geef ik hier opnieuw mee dat de SGP van de nieuwe premier fijngevoeligheid verwacht. Als hij inschat dat het met een beetje op de tenen trappen wel goed komt, denk ik dat zijn antenne nog wat beter afgestemd moet worden. Ik zie in het regeerakkoord zaken die weinig geruststellend zijn. Het voortzetten van draagmoederschap is een heel gevoelig punt. Gelet op de brede internationale kritiek, waaronder van de VN, begrijpt de SGP werkelijk niet hoe dit in het akkoord een plek heeft kunnen krijgen. Daarnaast noem ik ook de teksten over medische ethiek en de aankondiging om het regenboogakkoord zorgvuldig uit te voeren. Onder het mom van ‘zorgvuldigheid’ ‘evaluaties’ en ‘dialogen’, mag er geen rookgordijn worden opgetrokken om uiteindelijk toch toe te laten dat er voorstellen komen die de menselijke waardigheid en het leven aantasten. Als het kabinet met een zorgvuldig proces tot een verkeerd resultaat denkt te kunnen komen, is het de SGP echt kwijtgeraakt.

Zoals beloofd wil ik besluiten met een opmerking over de titel van het regeerakkoord. Die titel luidt: ‘Aan de slag’. Die oproep is hard nodig en die inzet mogen Nederlanders gewoon verwachten van de politiek. Eigenlijk had ik vervolgens als ondertitel verwacht: ‘Bidden voor een beter Nederland.’ Bij het lezen van de echte ondertitel raakte ik dus wat teleurgesteld en ongerust. ‘Bidt en werk’ is een rake tweeslag uit de christelijke traditie. Deze is afkomstig uit de kloosterregel van Benedictus, maar is zeker ook voor de wereldlijke overheid broodnodig. Anders zouden we zomaar gaan denken dat wij het wel even voor elkaar boksen en dat valt vaak vies tegen. Laten de nieuwe kabinetsleden zich gesteund weten door het besef dat velen om kracht en Gods zegen voor hen bidden.